Hãy viết một lá thư về chuyến đi gửi cho chính mình trong tuần trước khi bạn rời đi, và đặt ngày gửi vào ngày sau khi bạn về nhà. Đó là toàn bộ cấu trúc. Trước khi khởi hành, bạn viết ra điều mình kỳ vọng, điều mình sợ, và điều mình muốn giữ nguyên; khi trở về, lá thư gặp một con người đã biết chuyến đi diễn ra thế nào. Một năm ở nước ngoài cũng có thể dùng thêm một lá thư giữa chặng vào mốc sáu tháng. Các câu hỏi gợi ý và cách đặt ngày gửi nằm bên dưới.
Viết gì trước khi đi
Có bốn điều giúp một lá thư trước khi đi trở nên hữu ích:
- Điều bạn kỳ vọng. Tuyến đường, công việc hoặc khóa học, một tháng tốt đẹp trông ra sao, và một tháng tệ có thể sẽ ra sao.
- Điều bạn sợ. Hãy gọi tên nỗi sợ cụ thể, không phải nỗi sợ chung chung: tháng thứ hai, ngôn ngữ, tiền bạc, sự cô đơn vào cuối tuần.
- Điều bạn muốn giữ nguyên. Một thói quen, một tình bạn, hay một việc nhỏ mà bạn quyết không để chuyến đi làm mất.
- Ghi chép thực tế. Tiền thuê nhà, công việc, giá một ly cà phê, những người bạn gặp trong một tuần bình thường. Những chi tiết này sẽ mất đi hoặc thay đổi khi bạn đọc lại.
Mục cuối cùng dễ bị bỏ qua nhất, nhưng đáng để dành mười phút cho nó, vì đây là phần biến lá thư thành một bản ghi chép. Cùng một cách nghĩ ấy, ở quy mô lớn hơn, nằm trong hộp thời gian về cuộc sống của bạn hôm nay.
Phiên bản 20 phút
Nếu việc sắp đồ đã chiếm hết cả tuần, đây là cách nhanh:
- Phút 0 đến 5: tả bối cảnh, bạn đang ngồi ở đâu, những chiếc vali trông ra sao, và bạn bay vào ngày nào.
- Phút 5 đến 10: ghi chép thực tế: tiền thuê nhà, công việc, thói quen, giá cả, những người bạn gặp mỗi tuần.
- Phút 10 đến 15: điều bạn kỳ vọng, và một nỗi sợ có tên.
- Phút 15 đến 18: ba câu hỏi cho người sẽ trở về.
- Phút 18 đến 20: đọc lại một lần, chọn ngày, rồi lên lịch gửi.
Lựa chọn giữa chặng
Một năm nghỉ kéo dài rất lâu, còn lá thư hẹn ngày về bắt bạn phải chờ suốt thời gian đó. Mốc sáu tháng là một điểm cân bằng: lá thư đến khi bạn vẫn còn ở đó, từ một người khi ấy chưa biết gì, gửi đến một người đã quen các tuyến xe buýt. Với thư cho chuyến du học, đây thường là cách đọc hợp hơn, vì thư đến khi học kỳ đang diễn ra và các câu hỏi vẫn còn thật sự quan trọng.
Bạn có thể làm cả hai: một lá thư vào giữa chặng, và một lá hẹn ngày trong tuần sau khi bạn về đến nhà. Khi đó, cả năm sẽ có một thư chốt ở cuối và một dấu trang ở giữa.
Mười câu hỏi để trả lời khi trở về
Kết thúc lá thư bằng những câu hỏi dành cho người sẽ trở về:
- Điều gì khiến bạn bất ngờ trong tuần đầu tiên?
- Bây giờ bạn nhớ điều gì mà trước đây không ngờ mình sẽ nhớ?
- Nỗi sợ nào từ trước chuyến đi hóa ra nhỏ?
- Nỗi sợ nào hóa ra lại đúng?
- Món ăn nào trong tháng đầu tiên mà bạn vẫn còn nghĩ đến?
- Bạn đã gặp ai và người đó làm thay đổi cả năm ấy?
- Bạn đã thôi mang theo những gì, cả trong ba lô lẫn trong cuộc sống?
- Câu chuyện nào bạn đã kể hai lần rồi?
- Bây giờ đã về nhà, bạn muốn tiếp tục làm điều gì?
- Bạn sẽ nói gì với bản thân lúc đang xếp hành lý?
Chọn ba hoặc bốn câu trong số này để đưa vào thư. Thư có ba câu hỏi thường được trả lời đầy đủ; thư có mười câu hỏi thì thường bị đọc lướt.
Cách chọn ngày gửi
Ngày sau khi bạn về nhà là lựa chọn quen thuộc nhất, khi chuyến đi đã trọn vẹn nhưng chưa bị đóng gói thành những câu chuyện quen miệng. Mốc sáu tháng hợp với cách đọc giữa chặng. Có một điều cần biết trước khi chọn: email được gửi trong khoảng từ 8:00 đến trưa, theo múi giờ đã ghi khi bạn viết thư, tức là giờ ở nhà bạn. Nếu đến ngày gửi bạn vẫn còn ở nước ngoài, thư sẽ được gửi theo giờ của nơi bạn đã rời đi, nên buổi sáng thư xuất hiện trong hộp thư có thể không đúng như bạn nghĩ.
Lịch có thể chọn bất kỳ ngày nào, vì các mốc chọn nhanh chỉ đến ba năm. Còn chọn ngày gửi phân tích chi tiết sự đánh đổi giữa gửi gần và gửi xa.
Kiểm tra địa chỉ trước khi đi
Email được gửi đến địa chỉ bạn nhập, nên hãy chắc rằng địa chỉ đó vẫn dùng được trong suốt chuyến đi. Địa chỉ email trường học thường bị đóng trong vòng vài tháng sau khi tốt nghiệp, và điều này đáng lưu ý với mọi thư về năm nghỉ được viết trong học kỳ cuối. Địa chỉ công việc sẽ ngừng hoạt động cùng với công việc. Một địa chỉ cá nhân mà bạn thật sự kiểm tra là lựa chọn đáng tin cậy cho một năm có wifi không ổn định. Hãy xác nhận địa chỉ một lần trước khi đi, khi còn ở nhà, để mã 6 chữ số không làm bạn lúng túng ở trang đăng nhập khách sạn về sau.
Một lưu ý nữa khi viết thành loạt: mỗi lá thư đã được gửi đều có một liên kết hủy đăng ký, và liên kết đó dừng mọi thư còn được lên lịch cho địa chỉ ấy. Nếu bạn lên lịch ba lá thư trước khi đi, hãy biết liên kết đó làm gì trước khi bấm vào bất cứ thứ gì ở sân bay.
Một lá thư trong tuần trước khi đi
Chào bản thân trong tương lai,
Ba lô đang mở trên giường, và tôi đã xếp lại hai lần. Ba ngày nữa tôi bay, và kế hoạch là sáu tháng ở vùng núi, rồi sáu tháng ở thành phố, vừa dạy học vừa tự tìm ra phần còn lại. Điều tôi sợ là tháng thứ hai, khi sự mới lạ đã hết. Điều tôi kỳ vọng là mình sẽ nói ngôn ngữ còn kém, rồi bớt kém dần. Hãy giữ quyển sổ tay. Nếu tháng thứ hai thấy cô đơn, điều đó đã nằm trong kế hoạch rồi, và không có nghĩa là kế hoạch sai.
[tên của bạn]
Chính nỗi sợ được gọi tên làm cho lá thư có tác dụng. Sáu tháng sau, người đọc có thể đối chiếu nỗi sợ với thực tế, rồi trả lời lá thư một cách thành thật.
Có một điểm phân biệt đáng nhớ: lá thư này giả định bạn có vé khứ hồi. Nếu bạn đi hẳn, thư khi chuyển nhà sẽ hợp hơn, vì một lần chuyển đi lâu dài thay đổi những điều bạn muốn được nghe.
Viết thư của bạn ngay bây giờ
Hãy dành cho mình hai mươi phút khi các vali vẫn còn mở. Viết đủ bốn phần và giữ lại ba câu hỏi. Đặt ngày gửi là ngày sau khi bạn về đến nhà, và lưu một bản sao nội dung trước khi kéo khóa vali.