Một giai đoạn đổi hình dạng
Chăm sóc cha mẹ già hiếm khi đến dưới dạng một quyết định rõ ràng. Nó đến như một loạt thay đổi nhỏ: cuộc gọi kéo dài hơn, danh sách đồ cần mua cứ dài thêm, và một ngày bạn chợt nhận ra mình chưa ngồi xuống từ bữa sáng. Giai đoạn này đổi dần qua nhiều tháng, và khi đang ở trong nó, bạn khó thấy được hình dạng của nó.
Lá thư trao cho giai đoạn ấy một hình dạng mà sau này bạn có thể nhìn lại. Hãy viết những ngày này đang như thế nào, bằng những chi tiết cụ thể: bạn ghé thăm bao nhiêu lần, buổi sáng trông ra sao, điều gì đã đổi so với năm ngoái. Bạn không cần viết hết mọi thứ. Một đoạn văn thật thà là một khởi đầu tốt.
Một số người nhận ra sự thay đổi trước hết qua giấc ngủ, sự kiên nhẫn hay lịch làm việc của mình. Nếu một trong những dấu hiệu ấy đang xuất hiện với bạn, hãy ghi lại, dù bạn chưa nói được nó có nghĩa gì.
Điều bạn muốn nhớ về họ
Hãy viết về cha mẹ như một con người, không chỉ như một người cần được chăm sóc. Những chi tiết cụ thể là phần quý giá nhất của lá thư này, vì chúng phai đi nhanh nhất khi cuộc sống bận rộn. Dưới đây là vài câu hỏi gợi ý để bắt đầu:
Một câu họ hay nói, đặc biệt là câu khiến bạn mỉm cười.
Một thói quen hai người cùng giữ, chẳng hạn cuộc gọi mỗi Chủ nhật hay một tách trà quen thuộc.
Một ngày tốt trông như thế nào, dù ngày ấy chỉ ngắn ngủi.
Một câu chuyện họ kể mà bạn muốn giữ riêng cho mình.
Cách họ gọi tên bạn qua điện thoại.
Một điều họ đã dạy bạn và bạn vẫn làm đến nay, chẳng hạn cách bạn gấp áo.
Nếu cha mẹ bạn đã thay đổi và không còn kể về quá khứ như trước, hãy viết những gì bạn nhớ về những năm tháng tốt đẹp. Những ký ức đó là của bạn để giữ, dù hiện tại có ra sao.
Hãy viết mỗi chi tiết thành một câu trọn vẹn. “[tên cha mẹ] nói tiếng ấm nước sôi nghe như tiếng tàu hỏa” hữu ích hơn nhiều so với “Họ vui tính.” Hãy gọi cha mẹ bằng đúng cách bạn vẫn gọi. Lá thư này dành cho bạn, nên hãy để nó nghe giống cách bạn nói chuyện.
Điều bạn đang mang, nói thật đơn giản
Chăm sóc một người thường mang theo lo lắng, mệt mỏi, cảm giác có lỗi và đôi khi cả sự giận dữ. Hãy gọi tên điều đang khó khăn bằng một câu thật thà. “Mình mệt vì lúc nào cũng là người phải để ý mọi thứ” sẽ hữu ích cho bản thân trong tương lai hơn nhiều so với “Chuyện này thật khó.”
Đừng phán xét cảm xúc khi bạn đang viết. Một cảm xúc được gọi tên rõ ràng thì dễ nhìn thẳng vào hơn một cảm xúc bạn cứ giấu mãi. Hãy viết “Tháng này mình đang gánh nhiều lắm” thay vì “Lẽ ra mình phải xoay xở tốt hơn.” Câu đầu là sự thật, còn câu sau chỉ thêm áp lực.
Hãy viết một điều bạn tự hào trong tháng này, dù nhỏ đến đâu. Hóa đơn được thanh toán đúng hạn, một cuộc gọi khó được xử lý bình tĩnh, hay hai bạn cùng ăn được một bữa. Những thắng lợi nhỏ cũng xứng đáng có mặt trong lá thư, cũng như những phần khó khăn.
Cũng hãy ghi lại những điều cơ bản: tháng này bạn có ngủ đủ không, ăn uống đều đặn không, và có lúc nào nghỉ ngơi không. Những sự thật nhỏ này cho bản thân trong tương lai thấy giai đoạn ấy đã tiêu hao bạn đến đâu, và chúng rất dễ quên khi những tuần khó khăn đã qua đi.
Sự giúp đỡ bạn có thể gọi tên
Nhờ người khác giúp sẽ dễ hơn khi bạn đã viết sẵn ra ai có thể là nguồn hỗ trợ. Trong lá thư này, hãy gọi tên những người và dịch vụ có thể giúp, để bản thân trong tương lai không phải bắt đầu từ con số không. Các nguồn có thể gồm:
- Người thân, bạn bè hoặc hàng xóm đã từng đề nghị giúp.
- Bác sĩ hoặc đội chăm sóc của cha mẹ, những người có thể giải thích các lựa chọn của họ.
- Nhân viên xã hội hoặc người quản lý chăm sóc, nếu bạn tiếp cận được.
- Nhóm hỗ trợ người chăm sóc, trực tiếp hoặc trực tuyến.
- Dịch vụ trả phí, nếu phù hợp với hoàn cảnh của bạn.
Bên cạnh danh sách, hãy viết một cái tên và một điều bạn sẽ nhờ người đó trong tháng này. Ba cái tên là đủ cho một giai đoạn.
Sau đó, hãy ghi một việc bạn sẽ giao lại ngay ngày mai nếu có ai đề nghị: đi lấy thuốc ở hiệu thuốc, một lần thăm mỗi tuần, hoặc việc giấy tờ. Lần tới khi ai đó nói “Cần gì cứ nói mình nhé,” bạn sẽ có sẵn câu trả lời.
Nếu bạn cảm thấy kiệt sức, mất hết hy vọng hoặc không còn sức để tiếp tục, hãy sớm nói chuyện với bác sĩ và kể cho họ những gì bạn đã viết ở đây. Lá thư này không thể thay thế lời khuyên y tế về tình trạng của cha mẹ bạn, và cũng không phải là liệu pháp tâm lý. Nếu bạn có ý nghĩ làm hại bản thân hoặc người bạn đang chăm sóc, hoặc bạn cảm thấy không an toàn ngay lúc này, hãy liên hệ ngay với dịch vụ cấp cứu địa phương hoặc đường dây hỗ trợ khủng hoảng.
Chọn ngày, nhẹ nhàng
Sáu tháng hoặc một năm cho bạn đủ thời gian để thấy giai đoạn này đã chuyển biến ra sao. Trước khi chọn, hãy nghĩ xem ngày đó có thể mang theo điều gì. Một năm chăm sóc có thể thay đổi nhiều: một lần chuyển nhà, một đợt nằm viện, hay một mất mát. Hãy viết thư sao cho đọc vào ngày nào trong số đó cũng được. Đặt những chi tiết ấm áp lên trước và câu khó nói sau, để những dòng mở đầu vẫn dịu dàng dù chuyện gì đã xảy ra.
Chúng tôi gửi thư đến email của bạn vào ngày bạn đã chọn, từ 8:00 đến trưa theo múi giờ của bạn. Thông báo thành công chỉ hiển thị Letter ID, nên hãy tự giữ một bản sao cho mình. Thư được lưu dưới dạng văn bản thuần trên máy chủ của chúng tôi, vì vậy hãy giữ các chi tiết y tế của cha mẹ ở mức khái quát: viết “lịch uống thuốc mới rất khó theo dõi” thay vì ghi tên thuốc và liều lượng.
Một thư mẫu từ người chăm sóc
Dưới đây là một thư mẫu ngắn, viết vào cuối một tuần dài. Hãy thay các chỗ trống bằng lời lẽ và chi tiết của riêng bạn.
Chào bản thân trong tương lai,
Tuần này thật dài. [tên cha mẹ] không chịu ăn trưa, và sau đó mình phải ngồi trong xe đỗ bên ngoài thêm mười phút mới đủ sức lái về nhà.
Dù vậy, sáng nay [tên cha mẹ] vẫn cười với chương trình radio cũ và kể lại câu đùa đó cho mình nghe hai lần. Lần nào mình cũng cười. Hãy giữ lại điều đó, kể cả lần kể thứ hai.
Mình mệt, và mình đã cáu gắt với mọi người ở nhà. Thứ Năm mình sẽ gọi cho một người họ hàng và nhờ đỡ đần để mình nghỉ một cuối tuần. Thứ Bảy mình cũng sẽ đi bộ một vòng, dù chỉ ngắn thôi.
[tên của bạn]
Thư mẫu có một khoảnh khắc khó khăn, một điều tốt đẹp nhỏ và hai việc cần làm tiếp theo, nhờ vậy nó vẫn thật thà mà không biến thành danh sách các vấn đề.
Viết thư của bạn ngay bây giờ
Viết một đoạn về cha mẹ như một con người, một câu thật thà về điều bạn đang mang, và một người bạn sẽ nhờ giúp trong tháng này. Giữ các chi tiết y tế ở mức khái quát và giọng điệu thật dịu dàng. Sau đó chọn ngày và giữ cho mình một bản sao.
